Trình bày báo cáo tại kỳ họp, Ủy viên Thường trực HĐND, Trưởng ban Pháp chế HĐND Thành phố Phạm Quỳnh Anh cho biết, thực hiện phân công của Thường trực HĐND Thành phố, Ban đã thẩm tra năm tờ trình, dự thảo nghị quyết do UBND Thành phố trình thuộc lĩnh vực phụ trách.

Các nội dung tập trung vào thu hút, trọng dụng nguồn nhân lực chất lượng cao; đổi mới phương thức lựa chọn người quản lý; tháo gỡ khó khăn trong tuyển dụng công chức, viên chức; hỗ trợ người hoạt động không chuyên trách nghỉ việc và hoàn thiện hệ thống chính sách sau sắp xếp. Qua thẩm tra, Ban thống nhất với nội dung các dự thảo, đồng thời đề xuất những điều chỉnh cụ thể về đối tượng, điều kiện, trình tự thực hiện và quy định chuyển tiếp.

Thu hút nhân tài phải gắn với sử dụng và phát triển

Một trong những nội dung đáng chú ý là dự thảo nghị quyết về cơ chế, chính sách thu hút, trọng dụng và phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao, người có tài năng làm việc tại các cơ quan, tổ chức, đơn vị, doanh nghiệp trên địa bàn Thành phố.

Ủy viên Thường trực HĐND, Trưởng ban Pháp chế HĐND Thành phố Phạm Quỳnh Anh trình bày báo cáo thẩm tra các dự thảo nghị quyết thuộc lĩnh vực pháp chế tại Kỳ họp thứ sáu HĐND khóa XI

Theo báo cáo thẩm tra, kết quả thực hiện các chính sách trước đây còn hạn chế so với nhu cầu. Năm 2024, Thành phố tuyển chọn được 36 nhân sự theo Nghị quyết số 25/2023/NQ-HĐND. Giai đoạn 2018 - 2023, Thành phố thu hút 10 chuyên gia, ký hợp đồng với tám trường hợp tại Khu Công nghệ cao và Khu Nông nghiệp Công nghệ cao. Mức đãi ngộ cũ chưa đủ sức hấp dẫn đối với chuyên gia đầu ngành.

Trong khi đó, nhu cầu thu hút năm 2026 là 43 nhân sự, gồm 39 chuyên gia, ba người có tài năng đặc biệt và một kiến trúc sư trưởng dự án. Thực tiễn này đặt ra yêu cầu xây dựng cơ chế phù hợp hơn, gắn thu hút với trọng dụng và phát triển đội ngũ.

Ban Pháp chế đánh giá quy định kèm theo dự thảo nghị quyết, gồm năm chương, 55 điều, có tính kế thừa các chính sách trước sắp xếp và phù hợp chủ trương đổi mới tuyển dụng, sử dụng, đãi ngộ nhân tài.

Đặc biệt, Ban thống nhất quy định chuyển tiếp đối với những người đã được tuyển chọn theo chính sách cũ. Trước ngày 31/12/2026, Thành phố phải hoàn thành rà soát, phân loại: người đáp ứng tiêu chuẩn mới được xem xét áp dụng chính sách mới; người chưa đủ tiêu chuẩn mới nhưng đáp ứng đầy đủ điều kiện chuyển tiếp được tiếp tục hưởng chính sách cũ trong thời gian còn lại của thời hạn năm năm; trường hợp không đáp ứng điều kiện được đưa ra khỏi diện chính sách.

Việc phân định này vừa bảo đảm quyền lợi chính đáng của người đã được thu hút, vừa đặt yêu cầu rõ ràng về tiêu chuẩn, nhiệm vụ và kết quả công tác khi chuyển sang cơ chế mới.

Mở rộng lựa chọn người đứng đầu, đánh giá bằng kết quả công việc

Đối với dự thảo quy định việc thuê, tuyển dụng và bổ nhiệm người đứng đầu đơn vị sự nghiệp công lập, người quản lý doanh nghiệp nhà nước thuộc phạm vi quản lý của Thành phố, Ban Pháp chế nhận định việc ban hành sẽ góp phần khắc phục tính khép kín trong công tác cán bộ, tạo điều kiện thu hút chuyên gia, nhà quản trị giỏi trong và ngoài nước.

Dự thảo thiết kế hai cơ chế: thuê thông qua đề án, áp dụng với công dân Việt Nam và chuyên gia nước ngoài; tuyển dụng gắn với bổ nhiệm thông qua thi tuyển hoặc xét tuyển cạnh tranh, áp dụng với công dân Việt Nam.

Cơ chế thuê được xác định theo pháp luật lao động, căn cứ đề án và gắn với kết quả đánh giá các chỉ số thực hiện công việc hằng năm. Cách tiếp cận này đặt hiệu quả quản lý, điều hành vào quá trình xem xét, đánh giá người được thuê.

Qua thẩm tra, Ban cũng xem xét tính khả thi của phương án tài chính. Với đơn vị sự nghiệp công lập do ngân sách bảo đảm hoặc bảo đảm một phần chi thường xuyên, kinh phí thuê do ngân sách bố trí tối đa bằng 10% tổng quỹ tiền lương và tiền thưởng. Các đơn vị tự bảo đảm chi thường xuyên hoặc cả chi đầu tư chi trả từ nguồn thu hợp pháp; doanh nghiệp nhà nước thực hiện mức lương thỏa thuận theo thị trường và tiền thưởng trích từ lợi nhuận sau thuế.

Ban thống nhất với dự thảo, trên cơ sở cơ chế lựa chọn linh hoạt đi cùng điều kiện tài chính, kiểm tra, giám sát và trách nhiệm tổ chức thực hiện.

Quang cảnh kỳ họp thứ sáu HĐND khóa XI

Tháo gỡ khó tuyển người, giữ chặt điều kiện tuyển dụng

Với dự thảo nghị quyết về tuyển dụng công chức, viên chức, nội dung thẩm tra đi sâu vào những khó khăn tại địa bàn đặc thù và các vị trí chuyên môn sâu.

Theo Trưởng ban Pháp chế HĐND Thành phố, đặc khu Côn Đảo, xã Thạnh An, Hạt Kiểm lâm rừng đặc dụng Vườn quốc gia Côn Đảo và một số vị trí thuộc lĩnh vực y tế, khoa học và công nghệ, văn hóa, thể thao và du lịch thường gặp tình trạng thông báo thi tuyển nhưng không có người đăng ký hoặc không tuyển đủ chỉ tiêu.

Dự thảo tập trung vào ba nhóm chính sách: xét tuyển công chức có điều kiện tại các địa bàn, tổ chức đặc thù; tiếp nhận vào làm công chức đối với một số nhóm có quá trình công tác; xét tuyển viên chức có điều kiện đối với các vị trí chuyên môn và địa bàn được xác định. Các chính sách được thực hiện trong phạm vi biên chế, ngân sách được giao.

Để quy định minh bạch, dễ áp dụng, Ban Pháp chế đề nghị tách rõ nguyên tắc chỉ xét tuyển khi vị trí đã thông báo thi tuyển công khai nhưng không có người dự tuyển hoặc không tuyển đủ chỉ tiêu. Riêng tuyển dụng nhà giáo tại Côn Đảo, Thạnh An được quy định thành trường hợp ngoại lệ, thực hiện theo pháp luật về nhà giáo.

Ban cũng đề nghị giữ tiêu chuẩn năm năm liên tục hoàn thành tốt nhiệm vụ trở lên đối với các trường hợp tiếp nhận được quy định tại Điều 4; tập hợp những nội dung áp dụng pháp luật hiện hành đang lặp lại thành nguyên tắc chung.

Tại cuộc họp thẩm tra, Sở Nội vụ được UBND Thành phố ủy quyền trình, đã thống nhất toàn bộ nội dung chỉnh lý, đề xuất của Ban. Đây là những điều chỉnh góp phần làm rõ giới hạn áp dụng cơ chế đặc thù, bảo đảm thuận lợi trong thực hiện nhưng vẫn giữ yêu cầu về chất lượng tuyển dụng.

Chính sách cơ sở phải rõ đối tượng, không bỏ sót quyền lợi

Đối với chính sách hỗ trợ người hoạt động không chuyên trách ở khu phố, ấp, thôn, khu dân cư nghỉ việc do địa phương chủ động cơ cấu, kiện toàn đội ngũ, Ban Pháp chế tập trung rà soát phạm vi và căn cứ xác định mức hưởng.

Thực tế có những trường hợp nghỉ việc trong đợt kiện toàn nhưng không thuộc diện được giải quyết chế độ theo chính sách tinh giản biên chế hiện hành. Ban đánh giá việc xây dựng chính sách riêng là cần thiết, góp phần bảo đảm tương quan hợp lý giữa các nhóm cùng nghỉ việc, ổn định tư tưởng đội ngũ cơ sở.

Qua thẩm tra, Ban và các cơ quan tham dự thống nhất chỉnh lý phạm vi áp dụng, gắn việc nghỉ với quá trình thực hiện quy định về tổ chức, hoạt động của thôn, tổ dân phố; loại trừ trường hợp đã thuộc diện được giải quyết chế độ theo Điều 10 Nghị định số 154/2025/NĐ-CP, tránh chi trùng chính sách.

Ban đề nghị làm rõ cách tính thời gian công tác, mức phụ cấp làm căn cứ hỗ trợ; lưu ý trường hợp từng là cán bộ, công chức cấp xã được bố trí làm người hoạt động không chuyên trách do sắp xếp giai đoạn 2023-2025. Thời hạn áp dụng điều kiện nghỉ việc được đề xuất đến hết ngày 31/12/2026; việc chi trả, thanh quyết toán hoàn thành trong quý I/2027 từ nguồn ngân sách năm 2026 đã bố trí.

Với dự thảo bãi bỏ Nghị quyết số 42/2014/NQ-HĐND của HĐND tỉnh Bà Rịa - Vũng Tàu trước sắp xếp về hỗ trợ bảo hiểm cho một số chức danh ở cơ sở, Ban thống nhất sự cần thiết nhằm đồng bộ chính sách trên địa bàn Thành phố. Đồng thời, Ban kiến nghị hướng dẫn người thuộc diện chấm dứt hỗ trợ tiếp tục tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện, bảo hiểm y tế theo quy định chung, tránh gián đoạn quyền lợi. Nếu thực tiễn đặt ra nhu cầu hỗ trợ, cần nghiên cứu chính sách thống nhất toàn Thành phố, có đánh giá tác động và cân đối ngân sách.

Từ cơ chế thu hút nhân tài đến chính sách đối với người nghỉ việc ở cơ sở, các kiến nghị thẩm tra đều hướng vào tính rõ ràng và khả năng thực hiện. Trên cơ sở các nội dung đã được rà soát, chỉnh lý, Ban Pháp chế thống nhất trình HĐND Thành phố xem xét, quyết định năm dự thảo nghị quyết./.

Châu Vũ