Theo báo cáo thẩm tra, Điều 7 Luật Phát triển đô thị đã trao cho chính quyền Thành phố Hồ Chí Minh những thẩm quyền quan trọng trong xây dựng và ban hành văn bản quy phạm pháp luật, bao gồm khả năng ban hành quy định khác với văn bản của cơ quan nhà nước ở Trung ương trong phạm vi được Luật cho phép; điều chỉnh trình tự, thủ tục, thẩm quyền giải quyết thủ tục hành chính; quy định các biện pháp đặc thù và quyết định lựa chọn áp dụng pháp luật.

Ban Pháp chế đánh giá đây là cơ sở pháp lý đặc biệt quan trọng để Thành phố chủ động cụ thể hóa các quy định của Luật Phát triển đô thị, đồng thời tạo nền tảng cho HĐND Thành phố, UBND Thành phố và Chủ tịch UBND Thành phố ban hành các văn bản quy phạm pháp luật triển khai Luật trong thực tiễn.

Tạo hành lang pháp lý để Thành phố chủ động cụ thể hóa Luật Phát triển đô thị

Qua thẩm tra, Ban Pháp chế cơ bản thống nhất với 4 nhóm nội dung điều chỉnh trong dự thảo nghị quyết, đồng thời đề nghị tiếp tục chỉnh lý một số nội dung nhằm bảo đảm chặt chẽ, rõ thẩm quyền và thuận lợi khi tổ chức thực hiện. Theo đó, phạm vi áp dụng cần xác định rõ không áp dụng đối với các lĩnh vực quốc phòng, an ninh, đối ngoại quốc gia, tôn giáo và những lĩnh vực liên quan trực tiếp đến chủ quyền quốc gia.

Đối với việc điều chỉnh thủ tục hành chính, Ban thống nhất nguyên tắc xác định thẩm quyền của HĐND Thành phố, UBND Thành phố hay Chủ tịch UBND Thành phố căn cứ vào thẩm quyền tương ứng của cơ quan Trung ương trong hệ thống văn bản hiện hành.

Đối với các biện pháp đặc thù, Ban đề nghị phân định rõ: HĐND Thành phố quyết định những biện pháp đặc thù chưa có quy định hoặc được Trung ương giao cho HĐND; UBND Thành phố quyết định các biện pháp thuộc thẩm quyền được Trung ương giao cho UBND hoặc Chủ tịch UBND Thành phố.

Về quy trình tham vấn, Ban Pháp chế thống nhất quan điểm chỉ tập trung tham vấn đối với những nội dung khác biệt so với quy định của Trung ương và những vấn đề thực sự quan trọng, qua đó tránh phát sinh thêm thủ tục, hồ sơ không cần thiết.

Đối với các nghị quyết thí điểm, Ban thống nhất yêu cầu bắt buộc thành lập Hội đồng thẩm định. Riêng trường hợp lựa chọn áp dụng pháp luật, có thể thực hiện theo trình tự, thủ tục rút gọn để bảo đảm khả năng xử lý kịp thời những vấn đề phát sinh từ thực tiễn.

Ban cũng đề nghị phân định rõ trách nhiệm giữa UBND Thành phố, HĐND Thành phố, các Ban, các Tổ đại biểu HĐND Thành phố và Ủy ban MTTQ Việt Nam các cấp trong tổ chức thi hành, giám sát và tuyên truyền các cơ chế mới.

Theo phương án thẩm tra, nghị quyết chung dự kiến có hiệu lực sau 10 ngày kể từ ngày được thông qua; riêng các quy định liên quan đến xây dựng, ban hành văn bản thi hành Luật Phát triển đô thị và các biện pháp đặc thù được áp dụng từ ngày 1/9/2026, phù hợp với thời điểm Luật có hiệu lực.

Ban Pháp chế nhấn mạnh, nghị quyết này không đơn thuần là một văn bản quy định quy trình xây dựng chính sách, mà còn là “khung pháp lý nền” để Thành phố chuyển hóa các thẩm quyền mới của Luật Phát triển đô thị thành những cơ chế cụ thể, khả thi và có thể triển khai ngay trong thực tiễn.

Hoàn thiện cơ chế tiền lương cho Trung tâm tài chính quốc tế

Đối với dự thảo nghị quyết quy định chế độ tiền lương, đãi ngộ và tiền thưởng đối với nhân sự làm việc tại Cơ quan điều hành Trung tâm tài chính quốc tế tại Thành phố Hồ Chí Minh, Ban Pháp chế thống nhất sự cần thiết ban hành nhằm khắc phục tình trạng cơ quan đã đi vào hoạt động nhưng chưa có khung lương đầy đủ.

Khung lương dự kiến được xây dựng trên cơ sở khảo sát thị trường, từ mức tối thiểu 15 triệu đồng/tháng đối với lao động hỗ trợ đến mức tối đa 850 triệu đồng/tháng đối với Giám đốc điều hành; phụ cấp kiêm nhiệm ở mức 50% tiền lương.

Ban đề nghị việc trả lương, thưởng phải gắn với vị trí việc làm, hiệu quả công việc và hệ thống KPIs, bảo đảm sử dụng ngân sách đúng mục tiêu và tạo động lực thu hút nhân lực chất lượng cao.

Đồng bộ chính sách thi đua, khen thưởng và tổ chức chính quyền

Đối với dự thảo nghị quyết quy định mức chi tổ chức thực hiện công tác thi đua, khen thưởng, Ban Pháp chế thống nhất cơ chế mới nhằm bảo đảm có căn cứ thực hiện thống nhất trên toàn Thành phố, không để phát sinh khoảng trống chính sách.

Đối với Đề án thành lập các phường trên cơ sở nguyên trạng 29 xã hiện nay, Ban đánh giá việc chuyển đổi mô hình quản lý là phù hợp trong bối cảnh tốc độ đô thị hóa, gia tăng dân số và yêu cầu quản lý ngày càng cao.

Ban đề nghị UBND Thành phố chịu trách nhiệm toàn diện về tính chính xác của các số liệu liên quan đến diện tích, dân số, thu nhập; khẩn trương hoàn thiện hồ sơ trình cấp có thẩm quyền, đồng thời chuẩn bị phương án tổ chức bộ máy, bố trí cán bộ và các giải pháp nâng cao chất lượng quản trị sau khi chuyển đổi.

Tiếp tục rà soát, làm sạch hệ thống văn bản sau sắp xếp

Ban Pháp chế cũng thống nhất chủ trương bãi bỏ một số nghị quyết thuộc lĩnh vực chính quyền địa phương được ban hành trước sắp xếp nhưng đến nay không còn phù hợp với mô hình chính quyền địa phương hai cấp hoặc căn cứ pháp lý đã hết hiệu lực.

Theo Ban, việc rà soát, bãi bỏ các văn bản không còn phù hợp là cần thiết để bảo đảm hệ thống chính sách của Thành phố mới được thống nhất, minh bạch, đồng bộ và không chồng chéo, đồng thời không ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của tổ chức, cá nhân.

Kết thúc báo cáo, đồng chí Phạm Quỳnh Anh, Ủy viên Thường trực, Trưởng Ban Pháp chế HĐND Thành phố cho biết, trên cơ sở quy định pháp luật và yêu cầu thực tiễn, Ban Pháp chế thống nhất trình HĐND Thành phố xem xét, thông qua các dự thảo nghị quyết thuộc lĩnh vực phụ trách. Trong đó, nghị quyết về xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật để tổ chức thi hành Luật Phát triển đô thị được xác định là nội dung có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, tạo cơ sở pháp lý nền tảng để Thành phố chủ động thể chế hóa các cơ chế, chính sách mới, rút ngắn quá trình đưa Luật vào cuộc sống và nâng cao năng lực quản trị đô thị trong giai đoạn phát triển mới./.

Châu Vũ