VOV.VN - Nghị quyết 09/2026 của Bộ Chính trị và Nghị quyết 260/2025 của Quốc hội mở ra các không gian kinh tế mới cho TP.HCM như đô thị TOD, khu thương mại tự do. Trước cơ hội này, doanh nghiệp nhỏ và vừa cần tăng cường liên kết, nâng cao năng lực quản trị và tiếp cận vốn để tham gia chuỗi cung ứng lớn.
Cơ hội không chỉ dành cho doanh nghiệp lớn
Ông Vũ Đăng Khuê – Chủ tịch Long Dương Group, hiện đang điều hành một doanh nghiệp SME từ năm 2018 với quy mô nhân sự khoảng 100 người. Doanh nghiệp của ông hoạt động trong các lĩnh vực gồm quản lý vận hành bất động sản, xây dựng công trình, thương mại và dịch vụ.
Theo ông Vũ Đăng Khuê, với những chủ trương, chính sách lớn dành cho TP.HCM, không gian kinh tế của thành phố thời gian tới sẽ có sự thay đổi mạnh mẽ. Cụ thể, việc hình thành đô thị TOD dọc theo các tuyến metro sẽ xuất hiện các khu dịch vụ thương mại, văn phòng, nhà ở và tiện ích công cộng.
Trong khi đó, khu thương mại tự do được kỳ vọng thu hút nguồn vốn FDI lớn, kéo theo nhu cầu cao về chuỗi các dịch vụ cung ứng cần thiết.
Ông phân tích, doanh nghiệp của mình nhận diện được cơ hội lớn khi tham gia vào không gian kinh tế mới này như nhu cầu về quản lý vận hành hạ tầng gồm mặt bằng bán lẻ, văn phòng, nhà ở, tiện ích công cộng, hay tham gia vào xây dựng các công trình.
Tuy nhiên, lo ngại lớn nhất của các doanh nghiệp SME là khả năng cạnh tranh bởi thị phần lớn rất có thể sẽ thuộc về các doanh nghiệp lớn, có đầy đủ hệ sinh thái như các công ty con hoạt động đa ngành, đa lĩnh vực, thậm chí là các tập đoàn FDI có tiềm lực mạnh, hoạt động bài bản và chuyên nghiệp.
Đồng quan điểm, ông Nguyễn Văn Được – Tổng Giám đốc Công ty TNHH Kế toán và Tư vấn Thuế Trọng Tín nhận định: Thách thức đối với các doanh nghiệp SME là áp lực phải sớm thay đổi thói quen và mô hình kinh doanh để thích nghi với bối cảnh mới.
Ông Nguyễn Văn Được – Tổng Giám đốc Công ty TNHH Kế toán và Tư vấn thuế Trọng Tín
Cùng với đó là yêu cầu nắm bắt kịp thời các thói quen và hành vi tiêu dùng mới của khách hàng trước sự thay đổi của mô hình kinh tế mới. Điều này đòi hỏi sự nhạy bén trong việc tiếp cận sớm các chính sách pháp luật, thuế, kế toán và các ưu đãi hỗ trợ nhằm tận dụng tối đa lợi ích, đồng thời hạn chế tối đa các rủi ro pháp lý.
"Để hòa nhập vào chuỗi cung ứng của các doanh nghiệp lớn thì phải chuẩn bị tâm thế, nguồn nhân lực, năng lực quản lý để có điều kiện tốt nhất. Bên cạnh đó, các doanh nghiệp cũng phải tìm hiểu thói quen, hành vi tiêu dùng mới, cần tiếp cận, đón đầu và hoà nhịp chung với xu thế chung của thị trường", ông Được nhấn mạnh.
Liên kết và tập hợp lại để đủ sức cạnh tranh
Nhận diện được cơ hội và thách thức này, ông Phạm Văn Triêm – Chủ tịch Hiệp hội Doanh nghiệp nhỏ và vừa TP.HCM (HCM SME), cho rằng cộng đồng doanh nghiệp cần chuẩn bị tâm thế và nội lực.
Theo ông Triêm, dù chiếm đến 98% tổng số doanh nghiệp, đóng góp 23 - 27% GDP và giải quyết việc làm cho khoảng 4 triệu lao động của TP.HCM, nhưng lực lượng doanh nghiệp SME lại đang ở trong tình trạng "vừa yếu, vừa thiếu".
Cụ thể, các doanh nghiệp này yếu về năng lực tài chính, yếu về trình độ quản trị, chậm chuyển đổi công nghệ và thiếu hụt trầm trọng về mặt bằng, vốn, thông tin cũng như các mối quan hệ kinh doanh.
Ông nhận định, đứng trước các không gian kinh tế quy mô lớn, doanh nghiệp SME không thể tiếp tục đi một mình mà phải chuẩn bị tâm thế hội nhập và liên kết. Hiệp hội sẽ đứng ra tập hợp các hội viên có cùng ngành nghề (như xây dựng, sản xuất) để hình thành nên các chuỗi cung ứng đủ sức cạnh tranh.
Về bài toán nguồn vốn, ông Triêm đề nghị cần phát huy hiệu quả các quỹ bảo lãnh tín dụng, cho phép doanh nghiệp được vay vốn dựa trên hợp đồng kinh tế hoặc tính khả thi của dự án thay vì chỉ đòi hỏi tài sản thế chấp truyền thống.
Song song đó, chính quyền và các tập đoàn lớn cần minh bạch hóa thông tin, công khai rõ ràng các dự án đầu tư ở đâu, hạng mục gì để doanh nghiệp SME biết và chuẩn bị năng lực tham gia vào chuỗi cung ứng.
"Cần cơ chế rõ ràng hơn, gần gũi hơn và đi vào thực tế của doanh nghiệp nhiều hơn. Còn vấn đề vốn, TP.HCM có Công ty Đầu tư tài chính HFIC nhưng thực tế doanh nghiệp SME cũng chưa tiếp cận được. Tôi mong chính quyền Thành phố nên quan tâm nhiều đến cộng đồng doanh nghiệp SME để bắt tay góp phần vào sự phát triển chung của Thành phố", ông Triêm đề nghị.
Về phía doanh nghiệp, ông Vũ Đăng Khuê cho rằng mỗi doanh nghiệp SME buộc phải xây dựng được một sản phẩm hoặc năng lực cốt lõi đáp ứng đúng nhu cầu thị trường, đảm bảo chất lượng tốt và giá thành cạnh tranh.
Đồng thời, doanh nghiệp phải chủ động cập nhật công nghệ, ứng dụng AI và chuyển đổi sang mô hình sản xuất, tiêu dùng xanh để thích ứng với xu hướng phát triển.
Ông đề xuất phía hiệp hội doanh nghiệp cần được tạo điều kiện để làm cầu nối, trực tiếp đứng ra thẩm định và bảo lãnh năng lực của các SME hội viên trước cơ quan chức năng và các tập đoàn lớn.
"Về vai trò của chính quyền thì làm sao để cụ thể hoá để doanh nghiệp biết phải làm gì, làm như thế nào mới nhận được những chương trình thực chất. Tất cả chủ trương có rồi nhưng vẫn còn khoảng cách chưa xích lại được. Vai trò của hội có thể giúp kéo gần lại khoảng cách đấy", ông Khuê cho biết.
Không gian kinh tế mới mang theo kỳ vọng về một TP.HCM phát triển thành đô thị toàn cầu. Trong quá trình này, sự phát triển của các doanh nghiệp SME sẽ phản ánh rõ thực chất hiệu quả của nền kinh tế, biến những lợi thế từ chính sách thành giá trị kinh tế thực tế cho xã hội.
Duy Phương/VOV-TP.HCM
Doanh nghiệp nhỏ và vừa TP.HCM trước cơ hội từ đô thị TOD, thương mại tự do
