Sáng sớm, trên các tuyến đường bên kênh Nhiêu Lộc-Thị Nghè, Tân Hóa-Lò Gốm, Tham Lương-Bến Cát-rạch Nước Lên..., đông đảo bà con nhân dân tập dưỡng sinh, đi bộ thể dục.
Sự hồi sinh của những dòng kênh từng là nỗi ám ảnh của bao người minh chứng cho chủ trương đúng đắn của TP Hồ Chí Minh chú trọng chỉnh trang đô thị, cải tạo môi trường, mang lại diện mạo mới cho thành phố và bảo vệ sức khỏe nhân dân. Gần đây, rạch Xuyên Tâm, kênh Hàng Bàng tiếp tục được chỉnh trang, làm sạch.
Còn hàng nghìn căn nhà ven kênh Đôi cần di dời để thực hiện dự án chỉnh trang đô thị.
Tuy nhiên, việc cải tạo những dòng kênh không chỉ dừng lại ở việc làm sạch môi trường nước mà còn đặt ra vấn đề lớn là di dời những căn nhà ven và trên kênh, rạch. Theo Nghị quyết số 09-NQ/TW của Bộ Chính trị về xây dựng, phát triển TP Hồ Chí Minh trong kỷ nguyên mới, thành phố sẽ phải “nhanh chóng di dời nhà ở ven kênh rạch”, bao gồm gần 40.000 căn, gắn với chỉnh trang đô thị, nạo vét kênh, rạch và cải tạo môi trường. Đây là một trong những nhiệm vụ, giải pháp cấp bách phải khẩn trương triển khai nhằm bảo đảm đạt mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số.
Ông Phạm Đăng Hồ, Trưởng phòng Phát triển nhà và thị trường bất động sản (Sở Xây dựng TP Hồ Chí Minh) cho biết: Sở đã tổng hợp danh mục 349 tuyến kênh, rạch cần tiếp tục cải tạo, di dời hộ dân trong phạm vi TP Hồ Chí Minh (không tính khu vực Bình Dương, Bà Rịa-Vũng Tàu), thuộc địa bàn của 21 phường và 21 xã. Với tổng số gần 40.000 căn nhà ven kênh, rạch, Sở Xây dựng đã tham mưu cho UBND thành phố chỉ đạo các địa phương liên quan khẩn trương thực hiện hỗ trợ di dời. Sở cũng đã có văn bản đề nghị 42 phường, xã rà soát tiêu chí, chính sách thu hút nhà đầu tư chiến lược, đề xuất nguồn vốn thực hiện các dự án di dời.
Theo thống kê, ở khu vực trung tâm, nội thành (địa bàn các quận 8, Bình Thạnh, Gò Vấp cũ...) có mật độ nhà trên và ven kênh, rạch cao nhất, điển hình như kênh Đôi. Còn khu vực đô thị hóa mới, các xã, phường ngoại thành, nhà ven kênh, rạch ít hơn, phân tán rải rác. Căn cứ số liệu thống kê đầy đủ, Sở Xây dựng lập kế hoạch trình UBND thành phố phê duyệt để tiến hành di dời các hộ dân theo đúng chỉ đạo của Bộ Chính trị và tinh thần Nghị quyết số 09-NQ/TW.
Mấy nhiệm kỳ gần đây, Nghị quyết Đại hội Đảng bộ TP Hồ Chí Minh đều xác định chương trình chống ngập, xử lý nước thải và chỉnh trang đô thị có ý nghĩa quan trọng trong sự phát triển kinh tế-xã hội. Việc cải tạo môi trường, di dời nhà ven kênh, rạch cũng được thực hiện theo lộ trình từng giai đoạn, nhưng gặp rất nhiều khó khăn. Lần này, từ Trung ương đến thành phố đều quyết liệt thực hiện nhằm đạt được mục tiêu theo nghị quyết đề ra.
Theo ông Trần Quang Lâm, Giám đốc Sở Xây dựng TP Hồ Chí Minh, đây là một trong những nhiệm vụ trọng tâm mang ý nghĩa chiến lược đối với sự phát triển của thành phố trong giai đoạn tới. Cho nên, UBND thành phố chỉ đạo sát sao quá trình triển khai thực hiện; giao Sở Xây dựng làm đầu mối chủ trì, phối hợp với các sở, ngành và địa phương rà soát toàn diện hiện trạng, hoàn thiện cơ chế, chính sách, xây dựng lộ trình thực hiện cụ thể cho từng địa bàn và từng giai đoạn, quyết tâm hoàn thành mục tiêu theo Nghị quyết 09 đề ra.