Được thông qua từ năm 2006 và có hiệu lực từ ngày 01/7/2007, Luật Bình đẳng giới (gồm 6 chương, 44 điều, điều chỉnh 8 lĩnh vực trọng tâm) đã hoàn thành tốt vai trò lịch sử khi nâng cao rõ rệt nhận thức xã hội, bảo đảm quyền lợi phụ nữ và thực thi các cam kết quốc tế. Để hướng dẫn thi hành, hệ thống văn bản pháp quy đồng bộ đã được ban hành như các Nghị định số 70/2008/NĐ-CP, Nghị định số 48/2009/NĐ-CP, Nghị định số 125/2021/NĐ-CP (được sửa đổi bổ sung bởi Nghị định số 76/2026/NĐ-CP) và Chiến lược quốc gia về bình đẳng giới các giai đoạn.

Tuy nhiên, sau gần 20 năm áp dụng, sự thay đổi của thực tiễn tổ chức bộ máy, chủ trương xây dựng mô hình chính quyền địa phương hai cấp, và yêu cầu đẩy mạnh phân cấp, phân quyền đòi hỏi phải cập nhật, rà soát đồng bộ hệ thống pháp luật, đặc biệt là thẩm quyền quản lý nhà nước về bình đẳng giới.

Theo Tờ trình của Bộ Nội vụ, dự thảo sửa đổi lần này tập trung chủ yếu vào mặt kỹ thuật pháp lý và tổ chức bộ máy nhằm bảo đảm sự tinh gọn và thống nhất của hệ thống chính trị:

Xác định rõ cơ quan chủ quản: Quy định Bộ Nội vụ là cơ quan chịu trách nhiệm trước Chính phủ thực hiện quản lý nhà nước về bình đẳng giới, thay thế cho quy định chung chung hiện hành là "bộ hoặc cơ quan ngang bộ được Chính phủ phân công".

Cơ chế thanh tra chuyên ngành: Chuyển giao chức năng thanh tra về bình đẳng giới sang cho Cơ quan thanh tra theo quy định của Luật Thanh tra thực hiện, thay vì cơ quan quản lý nhà nước về bình đẳng giới như trước đây.

Do tập trung vào tổ chức bộ máy, các vấn đề lớn phát sinh từ thực tiễn như thúc đẩy phụ nữ làm lãnh đạo, bình đẳng giới trong môi trường số, phòng chống quấy rối, chia sẻ trách nhiệm gia đình hay hoàn thiện dữ liệu thống kê giới chưa được sửa đổi trong đợt này. Trong dài hạn, việc nghiên cứu sửa đổi toàn diện Luật Bình đẳng giới vẫn là đòi hỏi tất yếu để thúc đẩy bình đẳng giới thực chất trong giai đoạn phát triển mới của đất nước./.

DA - Ban VHXH