Trong nhiều năm qua, các tuyến đường dân sinh nằm gần khu vực ra vào các cảng trọng yếu của Thành phố Hồ Chí Minh chịu áp lực giao thông lớn, nguy cơ mất an toàn luôn rình rập, làm suy giảm chất lượng sống của người dân.
Đường Nguyễn Duy Trinh, tuyến đường chính ra vào cảng Phú Hữu rất nhỏ hẹp, là một “điểm đen” về an toàn giao thông. (Ảnh: QUÝ HIỀN)
Bất an từ những "cung đường đen"
Dù là những ngày cuối tuần, nhưng từng đoàn xe container vẫn ùn ùn nối đuôi nhau chạy từ đường Vành đai 2 qua đường Nguyễn Duy Trinh vào cảng Cát Lái (phường Long Trường). Theo lời chị Thủy, chủ một quán phở trong khu vực, ngày thường trong tuần, lưu lượng xe tải, xe đầu kéo lưu thông trên đường cao gấp nhiều lần, va chạm, tai nạn giao thông xảy ra như cơm bữa. “Là tuyến đường ra vào cảng lớn, mà lộ giới chỉ 7m, vỉa hè rất hẹp, làm sao tai nạn không rình rập?”, chị Thủy lo lắng.
Nỗi lo của chị Thủy cũng là trăn trở của hàng nghìn hộ dân sinh sống trong khu vực. Theo tính toán, mỗi ngày trên cung đường này có hơn 10.000 lượt xe tải và xe container lưu thông, gây ùn tắc kéo dài và tiềm ẩn nguy cơ tai nạn rất cao. Tuy có biển cảnh báo của đơn vị quản lý giao thông, song trên thực tế, với mật độ phương tiện quá cao, hầu hết là xe container, lưu thông hỗn hợp với xe máy, đây được liệt vào cung đường “tử thần” của thành phố mà chưa có giải pháp hữu hiệu nào kéo giảm.
Không chỉ ảnh hưởng đến đời sống người dân, tình trạng quá tải còn làm giảm hiệu quả khai thác của cảng Phú Hữu và gia tăng chi phí logistics cho doanh nghiệp. Đại diện một doanh nghiệp vận tải container tại khu vực cho biết, mỗi khi xảy ra ùn tắc, chi phí nhiên liệu, nhân công và thời gian giao hàng bị đội lên đáng kể. Tương tự, các tuyến đường ra vào cảng Cát Lái trên trục đường Nguyễn Thị Định, Đồng Văn Cống, Võ Chí Công cũng thường xuyên xảy ra kẹt xe triền miên, đặc biệt trong những khung giờ cao điểm.
Tại vòng xoay Mỹ Thủy, theo khảo sát trong nhiều ngày, chúng tôi nhận thấy lưu lượng phương tiện dày đặc, trong khi công trình thi công nút giao Mỹ Thủy án ngữ đã 8 năm nay. Gần đó, các hạng mục như cầu Kỳ Hà 3, 4 vẫn giăng đầy sắt thép, thi công cầm chừng nên chiếm dụng mặt đường, càng tiềm ẩn rủi ro về an toàn giao thông. Theo Sở Xây dựng thành phố, cảng Cát Lái đang đảm nhiệm xử lý khoảng 40-45% lượng hàng container xuất nhập khẩu của cả nước và hơn 80% lượng container qua khu vực phía nam. Điều này đồng nghĩa mỗi ngày có hàng chục nghìn lượt xe tải, xe container ra vào cảng, trong khi đầu tư hạ tầng không theo kịp nhu cầu lưu thông hàng hóa.
Gắn quy hoạch không gian cảng biển với phát triển đô thị
Có một thực tế trong nhiều năm qua là các dự án khu đô thị tại khu vực cửa ngõ phía đông Thành phố Hồ Chí Minh mọc lên rất nhanh, chung quanh cảng Phú Hữu trở thành khu dân cư đông đúc, với hàng loạt dự án nhà ở ở, trường học và trung tâm thương mại, đồng thời, sản lượng hàng hóa thông qua cảng cũng liên tục gia tăng theo cấp số nhân. Tuyến đường Nguyễn Duy Trinh, đoạn từ đường Vành đai 2 đến đường vào Khu công nghiệp và cảng Phú Hữu được xác định là một trong những “điểm nghẽn” giao thông nghiêm trọng nhất. Dù được phê duyệt chủ trương đầu tư từ năm 2015, dự án mở rộng tuyến đường này vẫn bị “ngâm”, chưa thể triển khai xây dựng do vướng mắc trong bồi thường, giải phóng mặt bằng. Lãnh đạo Ủy ban nhân dân phường Long Trường nhiều lần kiến nghị thành phố sớm triển khai dự án mở rộng đường Nguyễn Duy Trinh bởi áp lực giao thông đang ngày càng vượt quá khả năng đáp ứng của hạ tầng hiện hữu.
Sở Quy hoạch Thành phố Hồ Chí Minh đánh giá: Nếu không sớm đầu tư mở rộng, tình trạng ùn tắc và mất an toàn giao thông sẽ ngày càng nghiêm trọng khi sản lượng hàng hóa thông qua các cảng tiếp tục gia tăng. Mới đây, Ủy ban nhân dân thành phố đã phê duyệt điều chỉnh dự án nâng cấp, mở rộng đường Nguyễn Duy Trinh (đoạn từ Vành đai 2 đến đường vào Khu công nghiệp Phú Hữu), tổng mức đầu tư hơn 1.858 tỷ đồng từ nguồn vốn ngân sách thành phố. Tuy nhiên, thời gian thực hiện dự án bắt đầu từ năm 2019 và kéo dài tới năm 2028.
Theo Phòng Cảnh sát giao thông (Công an Thành phố Hồ Chí Minh), trong lúc chờ dự án triển khai, các sở, ngành chức năng thành phố cần phải có giải pháp để trước mắt bảo đảm lưu thông đi lại, giảm thiểu rủi ro và giữ an toàn tính mạng cho người dân. Riêng khu vực nút giao Mỹ Thủy, đơn vị thi công cần tăng tốc đẩy nhanh tiến độ, sớm hoàn thành toàn bộ dự án trong năm nay để nút giao trọng điểm này sớm đưa vào khai thác, phát huy tác dụng.
Các chuyên gia đô thị nhận định, đối với Thành phố Hồ Chí Minh, việc chậm triển khai mở rộng đường Nguyễn Duy Trinh không chỉ là câu chuyện chậm tiến độ một dự án giao thông đơn thuần, mà còn phản ánh bài toán quy hoạch hạ tầng chưa theo kịp tốc độ phát triển logistics và cảng biển. Trong khi sản lượng hàng hóa qua khu vực cảng tăng theo cấp số nhân, tuyến đường dân sinh nhỏ hẹp này đang phải “gánh” vai trò một trục vận tải hàng hóa chiến lược của cả thành phố.
Do đó, các chuyên gia kiến nghị chính quyền thành phố cần nhìn lại bài toán quy hoạch không gian cảng biển trong tổng thể phát triển đô thị và logistics vùng; đồng thời sớm bố trí nguồn vốn từ phí hạ tầng cảng biển, đẩy nhanh việc bồi thường, giải phóng mặt bằng và đầu tư xây dựng hạ tầng đồng bộ. Nếu không có một chiến lược dài hạn, những tuyến đường dân sinh quanh các cảng trọng yếu của thành phố sẽ còn tiếp tục oằn mình gánh áp lực giao thông, còn người dân sẽ tiếp tục phải sống chung với ùn tắc, ô nhiễm và nỗi lo mất an toàn giao thông mỗi ngày.
QUÝ HIỀN (Nhân dân)
