Thành phố Hồ Chí Minh đang định hình con đường phát triển nhanh và bền vững bằng việc tái cấu trúc nền kinh tế gắn liền với bảo đảm an sinh xã hội. Qua đó, thành phố tiếp tục giữ vững vị thế đầu tàu kinh tế của cả nước, hướng tới mục tiêu trở thành đô thị toàn cầu hiện đại, đáng sống trong kỷ nguyên mới.
Thành phố Hồ Chí Minh tiếp tục khẳng định vị thế đầu tàu kinh tế và trụ cột ngân sách quốc gia. (Ảnh: THẾ ANH)
Đột phá thể chế và chuyển đổi số
Nhiều năm qua, Thành phố Hồ Chí Minh đối mặt bài toán “chiếc áo cơ chế” quá chật hẹp so với tốc độ phát triển. Thành phố xác định phải tháo gỡ nút thắt này và đẩy mạnh chuyển đổi số trên mọi lĩnh vực nhằm tạo đà tăng trưởng mới. Theo Tiến sĩ Lê Bá Chí Nhân, chuyên gia kinh tế và chính sách công, Luật Phát triển đô thị là mảnh ghép cần thiết cho nỗ lực đột phá thể chế của Thành phố Hồ Chí Minh. Luật này giúp chuyển đổi từ các nghị quyết đặc thù riêng rẽ sang khung pháp lý ổn định, dài hạn; trao quyền tự chủ cao hơn cho thành phố trong quy hoạch, quản trị đất đai và tài chính. Đây là “bệ phóng” để Thành phố Hồ Chí Minh phát huy vị thế dẫn dắt liên kết vùng và tạo động lực tăng trưởng bứt phá, bền vững.
Đột phá thể chế chính là chìa khóa khơi thông nguồn lực, rõ nhất là trong phát triển hạ tầng theo mô hình đô thị gắn với giao thông công cộng (TOD). Nhờ TOD, thành phố có thể khai thác giá trị quỹ đất quanh các ga, tuyến đường lớn để tái đầu tư cho siêu dự án giao thông liên vùng và trục hướng tâm. Cấu trúc đô thị nhờ đó đang chuyển dịch từ đơn cực sang đa trung tâm, giúp giảm áp lực khu vực lõi và đánh thức tiềm năng vùng ven. Theo Tiến sĩ Lê Bá Chí Nhân, chuyển đổi số phải trở thành hạ tầng của mô hình tăng trưởng mới - nơi động lực dịch chuyển từ vốn, đất đai sang năng suất, công nghệ, dữ liệu và chất lượng thể chế. Thành phố cần tiếp tục tăng tốc xây dựng chính quyền số, hướng tới nền kinh tế và xã hội số toàn diện.
Bà Võ Thị Trung Trinh, Giám đốc Trung tâm Chuyển đổi số Thành phố Hồ Chí Minh cho biết, chuyển đổi số của thành phố đang đi vào chiều sâu, bám sát nhu cầu thực tiễn. Thành phố đã hoàn thiện hạ tầng IT, triển khai chuyển đổi số cấp xã và vận hành các nền tảng dùng chung gắn với an toàn thông tin. Đáng chú ý, với định hướng coi dữ liệu là nền tảng cốt lõi, thành phố đang tích cực phối hợp Trung ương để hoàn thiện kho dữ liệu dùng chung. Sự kết hợp giữa đột phá thể chế và chuyển đổi số đang tạo nên môi trường pháp lý minh bạch, ổn định - yếu tố quyết định để thu hút và giữ chân các nhà đầu tư với những chiến lược rót vốn dài hạn.
Một góc Thành phố Hồ Chí Minh năng động và phát triển. (Ảnh: THẾ ANH)
Tái cấu trúc cơ cấu nền kinh tế
Với GRDP năm 2025 đạt gần 3 triệu tỷ đồng, đóng góp 23,5% GDP và 36,7% tổng thu ngân sách cả nước, Thành phố Hồ Chí Minh tiếp tục khẳng định vị thế đầu tàu kinh tế và trụ cột ngân sách quốc gia. Đồng chí Nguyễn Văn Được, Ủy viên Trung ương Đảng, Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh cho biết, thành phố đang bước vào giai đoạn phát triển mới với tâm thế sẵn sàng, tiềm lực vững chắc cùng khát vọng vươn mình. Thành phố Hồ Chí Minh quyết tâm không chỉ giữ vững vai trò đầu tàu kinh tế cả nước mà còn trở thành đô thị toàn cầu đáng sống. Người đứng đầu chính quyền thành phố nhấn mạnh, đây vừa là niềm tự hào vừa là trách nhiệm lớn, đòi hỏi Thành phố Hồ Chí Minh phải xử lý triệt để các hạn chế cố hữu, đồng thời kiến tạo động lực tăng trưởng mới để phát triển nhanh và bền vững.
Thành phố xác định đổi mới tư duy và hành động quyết liệt là yêu cầu cốt lõi. Trọng tâm là tái cấu trúc nền kinh tế theo hướng kết hợp các động lực phát triển truyền thống với khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo; khai thác tối đa dư địa từ Trung tâm Tài chính quốc tế, Khu thương mại tự do, hạ tầng logistics và Trung tâm năng lượng Long Sơn. Tối ưu hóa nguồn lực sau hợp nhất, Thành phố Hồ Chí Minh tập trung phát huy thế mạnh từng khu vực để hình thành các cực tăng trưởng mới có tính liên kết và bổ trợ lẫn nhau. Thành phố cũng đang khẩn trương hoàn thiện Quy hoạch tổng thể giai đoạn 2025-2030, tầm nhìn 100 năm nhằm mở ra không gian phát triển mới, tạo động lực bứt phá và nâng cao khả năng thích ứng biến đổi khí hậu.
Tuyến Metro số 1 (Bến Thành-Suối Tiên) chính thức vận hành tại Thành phố Hồ Chí Minh, đánh một dấu mốc quan trọng trong hành trình hiện đại hóa giao thông công cộng tại khu vực kinh tế trọng điểm phía nam. (Ảnh: THẾ ANH)
Bên cạnh đó, thành phố xác định huy động tối đa mọi nguồn lực cho đầu tư phát triển, lấy đầu tư công dẫn dắt và kích hoạt đầu tư tư nhân, đồng thời đẩy mạnh các mô hình hợp tác công-tư để phát triển hệ thống kết cấu hạ tầng đồng bộ, hiện đại. Đồng chí Nguyễn Văn Được cho biết, các lĩnh vực giao thông, logistics, hạ tầng số và năng lượng sẽ được tập trung đầu tư, đáp ứng yêu cầu tăng trưởng hai con số. Cùng với đó, thành phố đẩy mạnh cải cách hành chính, xây dựng bộ máy tinh gọn, hiệu lực, hiệu quả; lấy hiệu quả công việc và kết quả phục vụ người dân, doanh nghiệp làm thước đo để đánh giá cán bộ, tạo môi trường khuyến khích đổi mới, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm vì lợi ích chung.
Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh Nguyễn Văn Được nhấn mạnh: Sự phát triển của thành phố chỉ trọn vẹn khi thành quả tăng trưởng kinh tế được chuyển hóa thành phúc lợi xã hội cho Nhân dân. Thành phố không thể chờ giàu mới lo an sinh, chăm lo đời sống văn hóa-xã hội mà các hoạt động này phải song hành trong từng bước phát triển, để mỗi người dân đều được thụ hưởng thành quả.
VƯƠNG LÊ (Nhân dân)
