Theo Chánh Văn phòng Đoàn ĐBQH và HĐND Thành phố cho biết, phiên thảo luận ngày 29.10 có 98/125 đại biểu tham dự tại bốn tổ; 43 đại biểu phát biểu với 74 lượt ý kiến về các nội dung trình kỳ họp.

Đa số đại biểu thống nhất với sự cần thiết ban hành 47 dự thảo nghị quyết, gồm 29 nghị quyết quy phạm pháp luật và 18 nghị quyết cá biệt; đặc biệt là 17 dự thảo cụ thể hóa, tổ chức triển khai các cơ chế, chính sách được giao tại Luật Phát triển đô thị.

Các đại biểu đánh giá cao sự chủ động của UBND Thành phố và các sở, ngành trong xây dựng, trình dự thảo; ghi nhận nội dung cơ bản bám sát pháp luật, phù hợp yêu cầu thực tiễn và định hướng phát triển. Khi hoàn thiện hồ sơ, cần tiếp tục rà soát căn cứ pháp lý, xác định rõ phạm vi, đối tượng, điều kiện, thủ tục và thẩm quyền; phân cấp triệt để cho cơ sở, tránh cách hiểu khác nhau hoặc phát sinh vướng mắc khi thực hiện.

Quy hoạch trăm năm phải rõ động lực và nguồn lực

Quy hoạch tổng thể Thành phố thời kỳ 2025 - 2050, tầm nhìn 100 năm là nội dung được đại biểu dành nhiều ý kiến. Đánh giá cao định hướng đô thị đa cực, đa trung tâm, tôn trọng hệ sinh thái mặt nước và chất lượng sống, các đại biểu đề nghị tiếp tục làm rõ chức năng từng khu vực, liên kết hạ tầng và cơ sở phân bổ nguồn lực.

Về cực tăng trưởng, có đề xuất bổ sung phường Bình Dương vào cực động lực số 2, liên kết Thủ Đức, Thuận An, Dĩ An, Tân Uyên, Long Thành; cập nhật hạ tầng nghiên cứu, đại học và Khu công nghệ số tập trung quy mô 220ha, phát huy liên kết đổi mới sáng tạo vùng Đông Bắc.

Đối với phân vùng, đại biểu đề nghị tách Tây Bắc và Tây Nam thành hai tiểu vùng do khác biệt về địa chất, thủy văn, kinh tế và hướng kết nối. Tây Bắc phát triển logistics, trung chuyển nội địa gắn với các tuyến vành đai, cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh - Mộc Bài, sông Sài Gòn; kết hợp kinh tế xanh, nông nghiệp công nghệ cao, đô thị đại học, du lịch lịch sử Địa đạo Củ Chi. Tây Nam phát huy chức năng logistics cửa ngõ Đồng bằng sông Cửu Long và đô thị sinh thái sông nước.

Một số đề xuất hướng tới bổ sung không gian khoa học, công nghệ tại phía Bắc; đưa các phường thuộc Quận 12 trước đây vào liên kết đô thị vệ tinh Hóc Môn - Củ Chi; xác định chức năng công nghiệp công nghệ cao tại Củ Chi. Định hướng “đô thị có kiểm soát” cần được rà soát cho phù hợp với đề án nâng xã lên phường. Sau phê duyệt, cần phân bổ chỉ tiêu đất đai, dân số và xác định chức năng phát triển để địa phương có căn cứ triển khai.

Vùng lõi lịch sử được đề nghị giảm áp lực dân số, từng bước di dời chức năng cư trú mật độ cao; bố trí nhà ở mật độ cao dọc metro theo mô hình phát triển đô thị gắn với giao thông công cộng (TOD). Khu vực Nhà Bè, Hiệp Phước phải gắn với bảo tồn rừng ngập mặn Cần Giờ.

Đại biểu cũng đề nghị giải trình cơ sở khoa học của dự báo dân số trong bối cảnh mức sinh thấp, già hóa nhanh, tránh phân bổ đất đai, hạ tầng vượt nhu cầu. Hồ sơ cần bổ sung cân đối đất công nghiệp, dịch vụ để chứng minh khả năng đáp ứng mục tiêu tăng trưởng; xác định các dự án trọng điểm Tây Bắc trong ma trận ngành kinh tế ưu tiên.

Chánh Văn phòng Đoàn đại biểu Quốc hội và Hội đồng nhân dân Thành phố Võ Anh Tuấn trình bày Báo cáo Tổng hợp ý kiến thảo luận, đóng góp của các Tổ đại biểu đối với các nội dung trình Kỳ họp thứ sáu, HĐND Thành phố khóa XI

Kết nối hạ tầng, khai thác không gian phát triển mới

Những góp ý về hạ tầng tập trung vào năng lực kết nối và xử lý các điểm nghẽn đô thị. Đại biểu đề nghị xác định lộ trình di dời cơ sở công nghiệp, kho bãi gây ô nhiễm khỏi vùng lõi để tái thiết không gian công cộng; quy hoạch cảng, bến du lịch đường thủy, bến du thuyền gắn với kinh tế ban đêm ven sông Sài Gòn.

Đường sắt chở container kết nối Cái Mép - Thị Vải với khu công nghiệp, trung tâm logistics được đề nghị bổ sung. Không gian ngầm cần được rà soát về cao độ, kết nối hầm metro với thoát nước. Tiêu chí, ranh giới ưu tiên tái thiết TOD, nhất là hành lang Metro số 2, phải được công khai để tạo đồng thuận trong chỉnh trang, mở rộng hẻm.

Có ý kiến đề nghị nghiên cứu ngành hàng không - vũ trụ, quy hoạch kinh tế ban đêm theo từng phân vùng; dành quỹ đất phù hợp cho công nghiệp văn hóa, phim trường và trung tâm nghệ thuật biểu diễn quốc tế.

Về năng lượng, đại biểu đề nghị đẩy nhanh thủ tục các dự án điện mặt trời, điện gió; đánh giá kỹ tác động môi trường đối với định hướng điện gió ngoài khơi Cần Giờ. Phương án cầu Cần Giờ - Vũng Tàu cần nghiên cứu tích hợp đường dây điện cao thế, bảo đảm hai nguồn điện độc lập phục vụ cảng trung chuyển quốc tế và đô thị du lịch lấn biển.

Các thông tin kỹ thuật trong hồ sơ cũng được đề nghị rà soát, cập nhật, trong đó có cấp quy hoạch Cảng hàng không Côn Đảo và địa bàn dự án sân golf tại xã Hòa Hội.

Huy động vốn sát khả năng giải ngân, mở cơ hội cho doanh nghiệp Việt

Đối với phát hành trái phiếu, đại biểu thống nhất đa dạng hóa kênh huy động vốn nhưng đề nghị triển khai thận trọng, gắn với tiến độ dự án, khả năng hấp thụ vốn và giải ngân thực tế. Cần kiểm soát dòng tiền, tránh huy động lớn khi chưa sử dụng, làm phát sinh chi phí lãi vay không cần thiết.

Dự án trong danh mục phát hành được đề nghị phải hoàn tất thủ tục pháp lý, cơ bản hoàn thành bồi thường, giải phóng mặt bằng và có khả năng giải ngân dứt điểm trong ba năm liên tục. Phương án tài chính phải xác định khả năng hoàn vốn, nguồn thu ngân sách, nguồn thu khai thác dự án, bảo đảm trả nợ gốc và lãi.

Về Khu thương mại tự do, Khu logistics tích hợp, có ý kiến đề nghị bổ sung cơ chế kết nối doanh nghiệp nhỏ và vừa trong nước với nhà đầu tư hạ tầng, doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài; tạo điều kiện tham gia dịch vụ logistics, kho bãi, vận chuyển, đóng gói, công nghiệp hỗ trợ. Số lượng, tỷ lệ doanh nghiệp Việt Nam tham gia hệ sinh thái cung ứng cần trở thành tiêu chí đánh giá hiệu quả.

Các chỉ số về thời gian thông quan, giải quyết thủ tục, chi phí logistics và mức độ hài lòng của doanh nghiệp cần được lượng hóa. Cơ quan đầu mối và trách nhiệm phối hợp liên ngành phải rõ ràng; thực hiện nguyên tắc dữ liệu chỉ nộp một lần, không yêu cầu cung cấp lại giấy tờ đã có trên hệ thống.

Có kiến nghị làm rõ cơ chế để cảng biển, cảng cạn, kho bãi, trung tâm phân phối hiện hữu ngoài ranh giới Khu thương mại tự do, nếu đáp ứng tiêu chuẩn kết nối và môi trường, được nâng cấp thành khu logistics tích hợp, tận dụng hạ tầng đã đầu tư.

Đối với khu công nghệ cao, đại biểu đề nghị nghiên cứu quy định chuyển đổi, công nhận khu chức năng là khu công nghệ số tập trung; làm rõ quyền hạn của nhà đầu tư thứ cấp. Cơ chế hợp tác, chuyển giao kết quả nghiên cứu cần được hoàn thiện để tăng khả năng ứng dụng và sự tham gia của doanh nghiệp Việt Nam vào chuỗi cung ứng toàn cầu.

Thu hút nhân tài phải trao quyền và bảo đảm điều kiện làm việc

Về thuê, tuyển dụng, bổ nhiệm người đứng đầu đơn vị sự nghiệp công lập và người quản lý doanh nghiệp nhà nước, đại biểu đề nghị tổng kết các đề án đã triển khai; làm rõ chức năng, trách nhiệm pháp lý và chế tài khi người được thuê không hoàn thành nhiệm vụ, vi phạm hợp đồng hoặc gây thất thoát, lãng phí.

Quan hệ công tác với cấp ủy, nhất là khi người được thuê không phải đảng viên, cần được quy định cụ thể, bảo đảm sự lãnh đạo của Đảng và quyền chủ động điều hành theo hợp đồng. Quyền lựa chọn, đề xuất nhân sự giúp việc cũng cần được làm rõ.

Có ý kiến đề nghị bổ sung văn bằng chuyên khoa tương đương vào tiêu chuẩn nhân sự; rà soát điều kiện quốc tịch để thu hút chuyên gia kiều bào, nhà khoa học quốc tế; nghiên cứu mở rộng việc thuê lãnh đạo tại doanh nghiệp có vốn nhà nước chi phối.

Đối với chính sách nhân lực chất lượng cao, đại biểu đề nghị đánh giá thực chất các chương trình đào tạo 300, 500 thạc sĩ, tiến sĩ; xác định nguyên nhân chuyên gia chưa phát huy năng lực hoặc rút khỏi chương trình.

Đãi ngộ cần gắn với môi trường làm việc chuyên nghiệp, dân chủ, nhiệm vụ xứng tầm và thẩm quyền thực chất. Công cụ, phòng thí nghiệm, quyền đề xuất nhóm nghiên cứu và cộng sự phải được bảo đảm để người có tài năng phát huy chuyên môn.

Quang cảnh kỳ họp

Tăng quyền chủ động, chăm lo đội ngũ ở cơ sở

Đại biểu ghi nhận định mức chi hoạt động thường xuyên cấp xã 100 triệu đồng/biên chế/năm và hỗ trợ Trung tâm Phục vụ hành chính công một tỷ đồng/năm. Các ý kiến đề nghị phân cấp nguồn thu, nhiệm vụ chi linh hoạt, rút ngắn quy trình bố trí kinh phí để cấp xã chủ động xử lý sự cố hạ tầng dân sinh, đê bao, ngập nước, môi trường.

Khối lượng công việc sau sắp xếp cần được rà soát để xem xét nâng kinh phí hoạt động, phụ cấp cho lực lượng trực tiếp tại thôn, ấp, khu phố; quan tâm hỗ trợ bảo hiểm y tế. Khoản hỗ trợ cho các đoàn thể ở khu phố cần sớm có hướng dẫn về nội dung chi, định mức và thanh quyết toán.

Đối với người hoạt động không chuyên trách nghỉ việc do cơ cấu, kiện toàn đội ngũ, đại biểu đề nghị xác định rõ thời gian áp dụng từ ngày 30/6 đến hết ngày 31/12/2026, bảo đảm thống nhất khi giải quyết chế độ.

Việc đặt tên, đổi tên đường hẻm, đường nội bộ được đề nghị nghiên cứu phân cấp cho HĐND cấp xã, phường xem xét, quyết định. Có ý kiến đề xuất giao UBND phường quản lý, vận hành nhà tang lễ quy mô nhỏ trong khu dân cư.

Chỉnh trang đô thị phải lo chỗ ở, ổn định cuộc sống người dân

Đối với dự án xây dựng hạ tầng, cải tạo môi trường rạch Bà Tàng, đại biểu thống nhất chủ trương đầu tư, đề nghị tập trung bồi thường, tái định cư, xây lắp đúng cam kết, gắn với mục tiêu di dời nhà ven và trên kênh rạch, cải thiện môi trường, phòng ngừa sạt lở.

Quỹ nhà tái định cư cần sớm được công bố cụ thể, ưu tiên địa bàn giải tỏa lớn. Các dự án nhà ở xã hội, tái định cư tại chỗ phải được tháo gỡ thủ tục để triển khai. Chính sách thưởng bàn giao mặt bằng sớm, hỗ trợ bằng tiền để người dân tự lo chỗ ở và quy định chuyển tiếp giữa các dự án cần được hoàn thiện, hạn chế chênh lệch gây khiếu kiện.

Địa phương quá tải hồ sơ bồi thường cần được tăng cường cán bộ chuyên môn. Việc bố trí đất, hỗ trợ di dời cơ sở tôn giáo bị ảnh hưởng bởi chỉnh trang đô thị, metro cũng được đại biểu quan tâm.

Về giao thông, đại biểu thống nhất chủ trương nâng cấp trục Phan Anh - An Dương Vương, điều chỉnh dự án Tân Kỳ Tân Quý, yêu cầu thực hiện đúng các mốc thời gian. Những kiến nghị khác tập trung vào mở rộng đường Trường Chinh, xử lý đoạn thắt hẹp đường Âu Cơ, xóa điểm ùn tắc, phát triển metro, xe buýt xanh và giảm điểm ngập. Quản lý đô thị cần đẩy mạnh số hóa, ứng dụng mô hình thông tin công trình và hệ thống thông tin địa lý.

Chính sách y tế, an sinh sát nhu cầu từng địa bàn

Về nhân lực y tế, đại biểu đề nghị đánh giá kết quả thu hút bác sĩ trẻ về trạm y tế; gắn hỗ trợ tài chính với đào tạo, nâng tay nghề, đầu tư cơ sở vật chất, thiết bị chẩn đoán và bảo đảm thuốc điều trị bảo hiểm y tế.

Có đề xuất mở rộng hỗ trợ ba triệu đồng/người/tháng từ bác sĩ sang các chức danh chuyên môn tại trạm y tế; nghiên cứu bỏ giới hạn không quá năm bác sĩ mỗi trạm, bố trí nhân lực theo dân số, địa bàn và khối lượng nhiệm vụ.

Trong kế hoạch đầu tư công trung hạn, đại biểu đề nghị ưu tiên hai bệnh viện tại phía Bắc, gồm bệnh viện đa khoa tuyến cuối và bệnh viện nhi đồng; quan tâm quỹ đất, nguồn lực cho trung tâm y tế, viện nghiên cứu chuyên sâu dọc Vành đai 3. Mạng lưới viện dưỡng lão cần được phát triển bằng ngân sách kết hợp đối tác công tư, đa dạng hình thức chăm sóc người cao tuổi và bổ sung chuyên khoa lão khoa tại bệnh viện đa khoa.

Đối với người lao động đi làm việc ở nước ngoài, các ý kiến thống nhất chính sách hỗ trợ bảy nhóm đối tượng yếu thế, khó khăn; đề nghị theo dõi hiệu quả, chú trọng đào tạo nghề tại chỗ, nâng năng suất và giữ nhân lực chất lượng cao cho doanh nghiệp Thành phố.

Các thiết chế văn hóa hiện hữu cần được liên kết để huy động nguồn lực, mở rộng không gian, nâng hiệu quả khai thác, đáp ứng nhu cầu người cao tuổi. Chính sách đào tạo tài năng nghệ thuật, thể thao phải gắn với cam kết cống hiến; quan tâm hỗ trợ vận động viên chuyển sang làm huấn luyện viên, trọng tài, giảng viên giáo dục thể chất sau thi đấu.

Những ý kiến được tổng hợp cho thấy tinh thần trách nhiệm và sự quan tâm sâu sát của đại biểu HĐND Thành phố đối với các vấn đề phát triển và đời sống dân sinh. Từ quy hoạch trăm năm đến quỹ nhà tái định cư, nhân lực trạm y tế hay kinh phí hoạt động tại khu phố, các góp ý đều chú trọng điều kiện thực hiện và quyền lợi của người thụ hưởng. Nhiều kiến nghị xuất phát từ khó khăn ở cơ sở, đặt ra yêu cầu cụ thể về nguồn lực, tiến độ và trách nhiệm giải quyết.

Qua thảo luận, vai trò của HĐND Thành phố trong xem xét, quyết định những vấn đề quan trọng được thể hiện bằng việc rà soát chính sách, đối chiếu với thực tiễn và đề xuất giải pháp hoàn thiện. Sự đồng tình với các cơ chế phát triển mới đi liền với yêu cầu sử dụng hiệu quả ngân sách, tạo cơ hội cho doanh nghiệp trong nước, chăm lo đội ngũ cơ sở và bảo đảm an sinh.

Trên cơ sở báo cáo tổng hợp, Thường trực HĐND Thành phố chuyển UBND Thành phố nghiên cứu, giải trình, tiếp tục hoàn thiện hồ sơ phục vụ kỳ họp xem xét, quyết định. Những đóng góp từ các tổ thảo luận là cơ sở quan trọng để các nghị quyết được ban hành sát thực tiễn, có tính khả thi và đáp ứng yêu cầu phát triển của Thành phố./.

Châu Vũ